Largo Desolato: de verantwoordelijkheid van een politiek dissident

Met Largo Desolato zet Campustoneel een stuk op het toneel over de persoonlijke impact van politieke dissidentie. De anderhalf uur durende voorstelling focust op professor Leopold Netelmans, die een controversieel essay heeft gepubliceerd en daardoor onder constante schrik leeft dat de politieke machthebbers hem elk moment zouden kunnen aanhouden. Leopold leeft als een paranoïde kluizenaar teruggetrokken in zijn woning, waar hij door verschillende stemmen de verantwoordelijkheid van verzetsleider in de schoot geworpen krijgt.

Afbeeldingsresultaat voor largo desolato campustoneel

© Campustoneel

De Tsjechische schrijver (en latere president) Václav Havel schreef dit semi-autobiografische stuk in 1984 kort na zijn vrijlating uit de gevangenis. Het weerspiegelt de moeilijke politieke situatie van het door de Sovjet-Russen gecontroleerde Tsjechoslowakije en de hoop op een vrijere politieke meningsuiting. Ook Havel schreef een kritische tekst tegen de machthebbers in het communistische Tsjechoslowakije. In de loop van het stuk krijg je bovendien voortdurend het gevoel alsof je in de wereld van die andere beroemde Tsjechische schrijver, Franz Kafka, vastzit. De aanhoudingsscène lijkt dan ook rechtstreeks uit Het proces te komen, met een gelijkaardige onzekerheid tussen arrestatie en vrijheid. Wat het essay concreet aanklaagde of tegen welke schenen werden getrapt, blijft in de loop van het verhaal onduidelijk.

Paranoia, onzekerheid en existentiële twijfel zijn de overheersende gevoelens bij het stuk. Je wordt er ook meteen ingeworpen: Leopold loopt gehaast en vertwijfeld het podium op met als doel zijn fles rum. De hoofdrolspeler, Jonas De Leeuw, zet een knappe ononderbroken (!) vertolking van een vertwijfeld personage neer dat ten onder gaat aan de verantwoordelijkheid die hem van alle kanten wordt opgedrongen. Anderhalf uur geven alle acteurs het beste van zichzelf en weten op overtuigende manier de radeloosheid en hoop op politieke vrijheid neer te zetten. Hoewel het stuk zeer zeker concreet over de communistische onderdrukking van politieke stemmen voor glasnost gaat, lijkt in deze tijden van immer toenemend populisme en polarisatie deze wereld in een niet al te verre toekomst weer een mogelijkheid.

Toch maakt het stuk van Leopold geen held die strijdt voor zijn idealen of voor het volk, maar krijgt het persoonlijke verhaal van een kritische geest alle ruimte. Dit maakt het stuk dan ook zo anders dan vele andere verzetsverhalen: geen grote held, maar een gewone man waarop alle hoop op politieke vrijheid wordt gevestigd, maar die verantwoordelijkheid verstikt hem. Dat verstikkende gevoel ervaart hij echter niet alleen naar de buitenwereld toe, maar ook in zijn relatie met Lucy. Leopold lijkt zich er niet op toe te kunnen leggen en probeert zich los te maken van alle verwachtingen.

Wat het stuk naast de interessante thematiek en de bijzondere acteerprestaties nog zo uniek maakt, is de locatie en de aandacht voor de scenografie. Het stuk wordt in het Anatomisch Theater gespeeld en is zeer zeker ook bewust een manier om dit vergeten stuk Leuvens universiteitserfgoed opnieuw in de spotlight te stellen. Het achthoekige gebouw leent zich tot een unieke opstelling: met het speelveld in het midden doet dit politieke schouwspel denken aan het leedvermaak in een amfitheater. Bovendien is professor Netelmans niet alleen omsloten door de fictieve ruimte van zijn woonst, maar ook door het publiek, dat van hem misschien ook het heldendom vanuit het klassieke theater verwacht. De soundscape van Bert Aernouts voegt hier nog een extra dimensie aan toe en geeft aan het geheel een onheilspellende sfeer.

Largo Desolato is een beklijvend stuk in een prachtige locatie. De regisseurs Sam Rijnders en Kenneth Schenning zijn erin geslaagd om de radeloosheid en hoop van politiek verzet op het podium te ensceneren. Dat de existentiële twijfel bij momenten zelfs komisch wordt, doet niets af aan de de diepmenselijke kracht van het stuk.

‘Largo Desolato’ van Campustoneel / verschillende data tussen 22 april en 4 mei / 5€ voor cultuurkaarthouders, 6€ voor studenten en 9€ voor niet-studenten / Anatomisch Theater, Minderbroederstraat 50 / voor meer info, klik hier

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s