Transit: elk hoofdstuk een nieuw begin

Op aanraden van Saskia de Coster lazen we op 21 maart Transit van Rachel Cusk in de boekenclub van de KU Leuven. Het boek zit vol levenslessen en verhalen van gewone mensen die je ontdekt met een bijna akelige en emotionele afstand van het ik-personage. Het boek is het tweede deel van de Feye trilogie, maar kan prima apart gelezen worden.

In Transit volgen we een schrijfster die net in Londen is gaan wonen samen met haar kinderen, al zet ze die al snel af bij hun vader omdat zijzelf met de renovatie van haar nieuwe appartement begint. Doorheen het boek ontdekken we verhalen van gewone mensen die hun emoties op tafel leggen. Hoewel je de schrijfster zelf niet leert kennen, kun je op basis van de ander verhalen erachter komen wie het hoofdpersonage niet is.

Transit - Rachel Cusk - De Bezige Bij
Uitgeverij: De Bezige Bij

In het begin moest ik zelf even wennen aan het perspectief dat Cusk gebruikt om ons in het leven van de schrijfster te zetten. De lezer is niet de bestuurder, maar de passagier in dit verhaal. In het verhaal maak je dan ook kennis met negen personages die elk hun eigen ervaringen met de schrijfster delen. Je ontdekt verdriet en blijdschap op verschillende manieren, maar ervaart ook ongemakkelijkheid.

Rachel Cusk laat haar hoofdpersonage vaak afstandelijk overkomen, al stopt ze er ook goede levenslessen in. Ze heeft een filosofische gedachtegang die menselijk en zelfzeker is. Zo vraagt ze aan een studente schrijfster die over een specifieke kunstenaar wil schrijven of ze wel zo zeker is van haar onderwerp. Zou ze nog steeds over hem willen schrijven als het toeval een andere kunstenaar voor haar had uitgekozen?
Ze laat haar gevoelens dus noch aan haar gesprekspartner noch aan de lezer zien. Hoewel dit voor bepaalde spanning zorgt, komt het soms emotieloos over. De afstand gaat verder, want als haar kinderen aan de telefoon wenen, lijkt ze er heel nuchter mee om te kunnen gaan.

Ook is er sterke symboliek aanwezig in dit verhaal die je ontcijfert als je er verder over nadenkt. Soms moet de lezer het boek gewoon eens laten rusten zodat hij er een nachtje over kan slapen om het te laten bezinken.

Aan de ene kant is het jammer dat we het hoofdpersonage niet beter leren kennen door het verhaal heen. Ze deelt wel enkele ervaringen, maar verder dan dat gaat het niet.

Of ik de twee andere boeken ga lezen, weet ik nog niet, maar in de boekenclub heb ik er wel verder over kunnen nadenken. Het was inspirerend en aangenaam om over hetzelfde boek met verschillende inzichten te kunnen ervaren. Iedereen leest het boek op zijn eigen manier en dat was zo uniek aan de bespreking.

The Other Me

Het kortfilmfestival van Leuven ging dit jaar online door en CLUB KULTUUR heeft dit jaar enkele kortfilms kunnen bemachtigen voor de cultuurleerlingen van de KU Leuven. The Other Me is daar één van. De Franse kortfilm is geregisseerd door Théo Clenet, Clara Lorente, Cédric Malet, Alexandre Mazelly, Alexia Oylataguerre, Rémi Portes Narrieu, Grégoire Soghomonian en brengt een prachtig en leuk verhaal over.

Arthur, het hoofdpersonage van de kortfilm, werkt in een groot bedrijf waar hij dag in dag uit zijn baas dient. Zijn schaduw daarentegen wil de wereld ontdekken en dit zorgt ervoor dat Arthur in een andere wereld terecht komt, een wereld waarin hij kan ontspannen en de rust zelve vindt.

Er wordt gebruik gemaakt van prachtige, kleurrijke beelden waarin de kijker zelf lijkt te ontspannen. Het heeft zijn eigen contrast met de grauwe, grijze werkplek waar Arthur het meeste van zijn tijd spendeert waardoor de kijker de sfeer van het verhaal zelf aanvoelt. Arthur lijkt in de andere wereld echt één te zijn met zijn schaduw wat een aangename balans is.

Door het verwerken van muziek en een paar zuchten en lachen van het karakter, krijgt de kortfilm iets internationaals. De makers gebruiken geen woorden waardoor het verhaal krachtiger overkomt omdat het geen specifieke taal naar voren trekt. Iedereen zou zich in Arthur kunnen herkennen en dat is het mooie aan dit verhaal. Het verbaast niemand nog dat we één willen zijn met onze verlangens en ons lichaam. Het einde van het verhaal is dan ook niet onder woorden te brengen.

The Other me is zeker een aanrader om eens tussen het studeren te doen ontspannen. Ook andere kortfilms vind je op de website van de KU Leuven tot het einde van de maand. Neem dus zeker een kijkje op de website: https://www.kuleuven.be/cultuur/uurkultuur/20210118_blokuurkultuur#CTA.

Melanie: op zoek naar een toekomst

Femke De Beule en Bruno Vanden Broecke spelen samen in de kortfilm Melanie, die te vinden is op de Dalton website. De film is geregisseerd door Jacinta Agten, een Belgische regisseuse die al gekend is op het Film Fest Gent en het filmfestival in Leuven.

Melanie | Kortfilm.be & Kutfilm.be
kortfilm.be

Het hoofdpersonage Melanie is op zoek naar haar biologische vader in de hoop dat hij niet alleen maar een spermadonor blijkt te zijn, maar ook een echt figuur die misschien in haar leven kan komen. Ze vindt Patrick als mogelijke vader en ze besluiten om samen een DNA-test af te nemen. Alleen blijkt Melanie een andere gedachtegang te hebben over Patrick waardoor hun wegen al dan niet zullen scheiden.

De beginbeelden van de kortfilm geven al een duidelijk beeld waar het verhaal over zal gaan. Door de foto’s van mannen die als mogelijke vader voor Melanie kunnen zijn te laten zien, brengt dit meteen een beginsfeer, maar die draait helemaal om wanneer je de twee met elkaar hoort en ziet praten. Melanie weet niet zo goed of ze Patrick wel als meer dan een paar genen die ze heeft meegekregen bij de geboorte, wil zien. Melanie gaat dan ook constant op zoek naar een manier waar ze op elkaar lijken in de hoop de gelijkenissen niet te zien en te kunnen negeren.

Wanneer het einde nadert en Melanie de dagen aftelt naar de uitslag, wisselen zij en Patrick soms een paar woorden, al is hij meestal degene die het initiatief voor het telefoontje neemt.
Als het resultaat dan eindelijk binnen is, belt ze Patrick op om hem het goede of slechte nieuws te vertellen waarna het beeld zwart wordt met een laatste vraag van Patrick: ‘Zien we elkaar nog?’

En met die vraag laat de regisseuse de kijker met een hoopvol hart achter.

Gyre

Actrices Alice de Broqueville en Maïmouna Badjie zijn op de filmwebsite Dalton te zien in een beeldenspel van gedeelde blikken, vertrouwen en uitdagingen. De film Gyre is geregiseerd door Charlotte Lybaert. De film was al eerder te zien op het Internationaal Kortfilmfestival in Leuven 2019, dat ze daar ook gewonnen heeft.

Het verhaal gaat over Alice die samen met haar vrienden op vakantie gaat, maar daar blijkt ze niet goed in de groep te liggen. Alice denkt dat Lena, haar goede vriendin en haar kamergenote, er voor iets tussen zit.

http://www.kortfilm.be

De beelden die de regisseuse creëert maken het verhaal verstaanbaar voor de kijker. Ze worden lang aangehouden waardoor ze de sfeer en het acteerspel bij de kijker laat binnenkomen. De nadruk wordt vaak op de blikken van de meisjes gelegd om zo hun emoties goed en lang genoeg weer te geven. Met de stiltes die de actrices laten, springen deze gemixte gevoelens voor elkaar zeker in het oog.

Herhalingen van bepaalde gebeurtenissen laten het verhaal meer naar voren komen. Zeker wanneer Alice af en toe ’s nachts naar haar vriendin kijkt, die vredig ligt te slapen. Wanneer Alice dit ook de laatste avond doet, vindt ze Lena echter niet meer in haar bed, wat weer een andere emotie bij het meisje doet oplaaien.

De film was niet alleen aangenaam om naar te kijken door de prachtige beelden, maar ook door het acteerwerk dat realistisch en oprecht overkwam. Kleuren en muziek legden hier de nadruk op en gaf zeker een meerwaarde aan de film.

Gearchiveerd: Gyre - Film Fest Gent
Film Fest Gent

Ook de symboliek met de hond, die met Alice werd vergeleken omdat ook zij haar baasje als de trouwe viervoeter volgt, was zeer leuk om naar te kijken. Het leek wel alsof die twee exact hetzelfde meemaakte, maar zich deze keer niet lieten doen. Het einde van de film was dan ook zeker het kijken waard.

Gekken en Specialisten

Donderdagavond op de vijftiende oktober werd het grote ALSOf geëerd en in twijfel getrokken in de stadsschouwburg 30CC van Leuven. De waarheid werd onderuitgehaald door de negen acteurs van het stuk ‘Gekken en Specialisten’ van Tibaldus

Gekken & Specialisten - Toneelhuis
– Toneelhuis

Het verhaal speelde zich af in een klein dorpje in Nigeria waar een dokter, Bero en zijn vader, beter bekend als de Oude Man, terugkeerden van de oorlog. Zijn zus, Si Bero wachtte geduldig op hen, maar werd al snel teleurgesteld toen ze te horen kreeg dat haar vader nog wel even aan het front bleef omdat hij geestesziek werd verklaard. Alleen kun je in dit toneelstuk niemand vertrouwen en daarbij zelfs de dokter niet.

De draad van de waarheid was zo dun dat zelfs de schaar der realiteit er langs knipte. Het toneelspelen draaide om het alsof doen, het veranderen van personages en het veranderen van gedachtegang. Het wisselen tussen de karakters werd dan ook heel goed uitgevoerd. De acteurs waren zich er sterk van bewust van wie ze waren, wat ze deden en wat ze dachten, zelfs als de ander een monoloog hield, stapten ze niet uit hun rol.

In het begin moest ik wel even wennen aan de wisseling van geslachten. Zo werd de broer Baro en de Oude Man door een vrouw gespeeld, een andere actrice wel te verstaan, en de zus Si Baro door een man. Hoewel het vreemd klinkt, lijkt het bij dit stuk te passen. Ze hebben de absurditeit naar hun hand gezet alsof ze het elke dag deden.

Gekken & Specialisten | Kaaitheater
– Kraaitheater

Er waren een paar thema’s die soms zwaar doorwogen zoals de zwakke mentale of fysieke gezondheid van de personages, de oorlog of de sterkte van het geloof in ALSOF waarin kannibalisme opeens iets kleins lijkt, maar door het soepele spel, de humor en de energie van de acteurs, werden de onderwerpen lichter.

Het afwisselen tussen zang, tekst en prachtige beelden, waren een lust voor het oog en oor. Ik zie nog voor me hoe de oude vrouwen het huis in brand staken door enkel de kleur van het decor aan te passen en de rook te laten opstijgen. Zo kan ook een simpel decor een extra diepgang geven.

De acteurs leken het publiek wel uit te dagen om voor hun de grenzen van de waarheid af te tasten. Voor iedereen zal dat wel anders gelegen hebben en dat maakt dit toneelstuk zo speciaal. Elke kijker heeft een andere waarheid mee naar huis genomen, net zoals de acteurs.