Largo Desolato: de verantwoordelijkheid van een politiek dissident

Met Largo Desolato zet Campustoneel een stuk op het toneel over de persoonlijke impact van politieke dissidentie. De anderhalf uur durende voorstelling focust op professor Leopold Netelmans, die een controversieel essay heeft gepubliceerd en daardoor onder constante schrik leeft dat de politieke machthebbers hem elk moment zouden kunnen aanhouden. Leopold leeft als een paranoïde kluizenaar teruggetrokken in zijn woning, waar hij door verschillende stemmen de verantwoordelijkheid van verzetsleider in de schoot geworpen krijgt.

Afbeeldingsresultaat voor largo desolato campustoneel

© Campustoneel

De Tsjechische schrijver (en latere president) Václav Havel schreef dit semi-autobiografische stuk in 1984 kort na zijn vrijlating uit de gevangenis. Het weerspiegelt de moeilijke politieke situatie van het door de Sovjet-Russen gecontroleerde Tsjechoslowakije en de hoop op een vrijere politieke meningsuiting. Ook Havel schreef een kritische tekst tegen de machthebbers in het communistische Tsjechoslowakije. In de loop van het stuk krijg je bovendien voortdurend het gevoel alsof je in de wereld van die andere beroemde Tsjechische schrijver, Franz Kafka, vastzit. De aanhoudingsscène lijkt dan ook rechtstreeks uit Het proces te komen, met een gelijkaardige onzekerheid tussen arrestatie en vrijheid. Wat het essay concreet aanklaagde of tegen welke schenen werden getrapt, blijft in de loop van het verhaal onduidelijk.

Paranoia, onzekerheid en existentiële twijfel zijn de overheersende gevoelens bij het stuk. Je wordt er ook meteen ingeworpen: Leopold loopt gehaast en vertwijfeld het podium op met als doel zijn fles rum. De hoofdrolspeler, Jonas De Leeuw, zet een knappe ononderbroken (!) vertolking van een vertwijfeld personage neer dat ten onder gaat aan de verantwoordelijkheid die hem van alle kanten wordt opgedrongen. Anderhalf uur geven alle acteurs het beste van zichzelf en weten op overtuigende manier de radeloosheid en hoop op politieke vrijheid neer te zetten. Hoewel het stuk zeer zeker concreet over de communistische onderdrukking van politieke stemmen voor glasnost gaat, lijkt in deze tijden van immer toenemend populisme en polarisatie deze wereld in een niet al te verre toekomst weer een mogelijkheid.

Toch maakt het stuk van Leopold geen held die strijdt voor zijn idealen of voor het volk, maar krijgt het persoonlijke verhaal van een kritische geest alle ruimte. Dit maakt het stuk dan ook zo anders dan vele andere verzetsverhalen: geen grote held, maar een gewone man waarop alle hoop op politieke vrijheid wordt gevestigd, maar die verantwoordelijkheid verstikt hem. Dat verstikkende gevoel ervaart hij echter niet alleen naar de buitenwereld toe, maar ook in zijn relatie met Lucy. Leopold lijkt zich er niet op toe te kunnen leggen en probeert zich los te maken van alle verwachtingen.

Wat het stuk naast de interessante thematiek en de bijzondere acteerprestaties nog zo uniek maakt, is de locatie en de aandacht voor de scenografie. Het stuk wordt in het Anatomisch Theater gespeeld en is zeer zeker ook bewust een manier om dit vergeten stuk Leuvens universiteitserfgoed opnieuw in de spotlight te stellen. Het achthoekige gebouw leent zich tot een unieke opstelling: met het speelveld in het midden doet dit politieke schouwspel denken aan het leedvermaak in een amfitheater. Bovendien is professor Netelmans niet alleen omsloten door de fictieve ruimte van zijn woonst, maar ook door het publiek, dat van hem misschien ook het heldendom vanuit het klassieke theater verwacht. De soundscape van Bert Aernouts voegt hier nog een extra dimensie aan toe en geeft aan het geheel een onheilspellende sfeer.

Largo Desolato is een beklijvend stuk in een prachtige locatie. De regisseurs Sam Rijnders en Kenneth Schenning zijn erin geslaagd om de radeloosheid en hoop van politiek verzet op het podium te ensceneren. Dat de existentiële twijfel bij momenten zelfs komisch wordt, doet niets af aan de de diepmenselijke kracht van het stuk.

‘Largo Desolato’ van Campustoneel / verschillende data tussen 22 april en 4 mei / 5€ voor cultuurkaarthouders, 6€ voor studenten en 9€ voor niet-studenten / Anatomisch Theater, Minderbroederstraat 50 / voor meer info, klik hier

In haat alleen schuilt geen geluk

Foto.jpeg

Op het podium staat een tafel met stoelen, een deur en een groot krijtbord waarop een wegenkaart is nagebootst. De acteurs stormen één voor één het podium op. Ze kleden zich om en vertellen de geschiedenis van het verhaal dat zal volgen, een verhaal met slechts één vraag: “Mag je over lijken gaan om gelijk te krijgen?”
Lees verder

TIP: Campustoneel speelt RUR

“De oude Rossum had geen greintje humor. Hij had een kwal met het brein van Socrates kunnen maken. Of een regenworm van wel vijftig meter. Maar de droogstoppel beperkte zich tot een doodnormaal gewerveld dier. Eerst een kunsthond. Dat gemankeerd kalf stierf na een paar dagen. Toch gaf Rossum niet op. Hij stortte zich op de schepping van de mens.”

Gisterenavond ging RUR, de nieuwste productie van het Leuvense Campustoneel, onder enthousiast applaus in première. Met een tekst van de Tsjechische auteur Karel Čapek creëert de ploeg een beroerend staaltje sciencefiction, dat bijna een eeuw na het ontstaan van Čapeks toneelstuk nog steeds een onrustwekkend toekomstbeeld schetst. De spelers verkennen de grenzen tussen robot en mens en laten zien hoe een Utopia met robots als werkkrachten gevaarlijk kan verkeren.

RUR speelt nog tot en met zaterdag 16 april in de Verbeeckzaal in STUK.

Tickets en info:

Mannen of vrouwen: wie ‘dimt’?

Wat? Dimmen! van Campustoneel, onder regie van Jan de Vuyst

Discipline? Theater

Waar? De Koelisse

Wanneer gezien? Maandag 25 maart 2013

dimmen!

In De Koelisse moest ik zijn, ver weg van mijn oude vertrouwde kot in centrum Leuven, en met de kaart van Google Maps in mijn hoofd, waagde ik de rit naar campus Arenberg.
Maar het was het allemaal meer dan de moeite waard, want hoewel ik de kou meermaals verfoeid heb, was Alma 3 (waar De Koelisse gevestigd is) verbazingwekkend simpel te vinden en Dimmen! spetterend theater.

Spetterend ja, bruisend ook, levendig. Twee zusters, Bianca en Katharina, zijn op huwbare leeftijd, maar de jongste, aanbeden door twee ware paljassen, mag niet trouwen voor haar oudere zus Katharina in het huwelijksbootje gestapt is. Hun moeder wil immers niet alleen met haar kreng van een dochter achterblijven. En zo ontvouwt deze moderne bewerking van Shakespeares klassieker The Taming of the Shrew zich tot een stuk waar de snelle dialogen en knipoogjes naar de moderne maatschappij elkaar opvolgen.

Het hele stuk had ik een soort Disneygevoel. De personages zijn prototypes van –jawel- types, maar regisseur Jan de Vuyst verstaat de kunst om niet in storende overdrive te gaan. Tussen de scènes in weerklinkt jazzmuziek waarop een horde poppemiekes het podium ophuppelt en scènes als het ware aan elkaar plakt, de ene keer door de decorstukken in een uitgewerkte choreografie te verplaatsen, een andere keer als boodschappers, nog een andere keer als ware ‘restylers’ voor Bianca’s minnaars. Het stuk raast als een wervelwind door de ruimte en ‘de dees’ heeft zeer regelmatig goed gelachen. Niet door geforceerde mopjes, maar door de manier waarop de acteurs hun personage vertolken. De slapstick is nooit al te ver weg en viert voornamelijk bij de slijmballen die naar Bianca’s hand dingen hoogtij.

Ook wordt er nogal wat afgekust en verleid op scène, schurkende lichamen, acteurs die hun dialogen met hun lippen net niet tegen die van de anderen brengen, het kan allemaal in dit voorbeeld van oerdegelijk theater. Een aanrader!

Dimmen! van Campustoneel wordt nog de hele week (25-30/03) gebracht in De Koelisse om 20 uur. Tickets: €5 voor studenten / €4 voor cultaarkaarthouders / €7 voor anderen 

http://campustoneel.be/

https://www.facebook.com/events/156474271173263/